Ya Aslında Bağırsaklarımız Bizi Yönetiyorsa?
Meral ASLAN
YA ASLINDA BAĞIRSAKLARIMIZ BİZİ YÖNETİYORSA?
Bir sabah uyandınız…
Yorgunsunuz. Zihniniz bulanık. Keyfiniz yok.
Sebebini stres, uykusuzluk ya da yoğunluk sanıyorsunuz.
Ama ya gerçek sebep düşündüğünüz yerde değilse?
Ya sorun… bağırsaklarınızdaysa?
Evet, kulağa şaşırtıcı geliyor ama bilim şunu söylüyor: İnsan vücudu sadece insandan ibaret değildir.
Bağırsaklarımızda trilyonlarca mikroorganizma yaşar.
Ve biz aslında onlarla birlikte yaşayan bir sistemiz.
Bu görünmeyen canlılar:
Sadece sindirimi değil
• Bağışıklığımızı
• Enerjimizi
• Hatta ruh halimizi bile etkiler
Yani bazen kendinizi neden mutsuz, yorgun ya da isteksiz hissettiğinizi bağırsaklarınızdaki bu görünmeyen dünya belirliyor olabilir.
Ama kritik bir gerçek var:
Bağırsakta sadece iyi bakteriler yoktur.
Zararlı olanlar da vardır.
Eğer iyi bakterileri doğru beslemezseniz…
zararlı olanlar çoğalır ve denge bozulur.
Ve işte tam burada 3 önemli kavramı açıklamak istiyorum.
(Sağlık ile ilgili yazılarımda herkesin anlayacağı sade bir şekilde tıbbi terimler fazla kullanmadan anlatmaya çalışıyorum. Umarım anlaşılıyordur.)
Evet..tekrar konumuza dönersek
Prebiyotik , Probiyotik , Postbiyotik nedir?
PREBİYOTİK: İYİ BAKTERİLERİN YAKITI
Prebiyotikler, bağırsaktaki iyi bakterilerin besinidir.
Yani siz yemek yerken sadece kendinizi değil, içinizde yaşayan bakterileri de beslersiniz.
En güçlü kaynaklar:
Soğan, sarımsak, pırasa, yulaf, enginar, kuşkonmaz, hafif yeşil muz…vb lifli gıdalar
Bu besinler iyi bakteriler için adeta yakıttır.
Onları beslerseniz:
• Çoğalırlar
• Sizi korurlar
• Bağışıklığınızı güçlendirirler
PROBİYOTİK: CANLI DESTEK
Probiyotikler, bağırsaktaki faydalı bakterilerin kendisidir.
En bilinen kaynaklar:
Yoğurt, kefir, ev yapımı turşular…vb fermente gıdalar
Bu besinler bağırsakta adeta bir “iyi bakteri takviyesi, desteği ” gibidir.
Ne yaparlar?
• Zararlı bakterilerle mücadele ederler
• Bağırsak duvarını korurlar
• Bağışıklığı desteklerler
Ve en çarpıcı gerçek:
Bağırsak bakterileri, mutlulukla ilgili maddelerin üretiminde rol oynar.
Yani…
Mutluluğunuzun bir kısmı gerçekten bağırsaklarınızda başlar.
POSTBİYOTİK: ASIL ETKİ BURADA BAŞLAR
Postbiyotikler, bakterilerin çalışırken ürettiği , sentezlediği faydalı maddelerdir.
Yani bakteriler sizin için adeta “sağlık üretir.”
Örneğin bunlar:
• Bütirat (bağırsak hücrelerinin ana yakıtı)
• B grubu vitaminler
• K vitamini
• Ürolitin A ( hücreleri yenilemeye yardımcı probiyotik metaboliti) gibi maddeler
Bu maddeler:
• Bağırsak duvarını güçlendirir
• Vücuttaki iltihabı azaltır
• Hücreleri korur
• Hücreleri yeniler.
Yani mesele sadece bakterilerin olması değil…
onların aktif ve üretken olmasıdır.
SONUÇ: BAĞIRSAK SADECE SİNDİRMEZ… YÖNETİR
Artık biliyoruz ki bağırsak:
• Enerjinizi
• Ruh halinizi
• Bağışıklığınızı
etkileyen bir merkezdir.
Eğer yanlış beslenirseniz:
• Şeker isteğiniz artar
• Sürekli yorgun hissedersiniz
• Ruh haliniz dalgalanır
Ama doğru beslenirseniz:
Bu sistemi yeniden dengeleyebilirsiniz.
Örneğin:
• Kahvaltıda işlenmiş gıdalar yerine yoğurt, yumurta,yulaf ,muz tüketirseniz
• Gün içinde soğan, sarımsak, pırasa gibi lifli besinlere yer verirseniz
• Haftada birkaç gün kefir veya ev yapımı fermente gıdalar tüketirseniz
• Rafine şeker ve paketli gıdaları azaltırsanız
Bu noktada önemli bir uyarıyı da yapmam gerekiyor;
Antibiyotikler bilinçsiz kullanıldığında yalnızca zararlı bakterileri değil, faydalı bakterileri de yok eder.
Bu nedenle doktor önerisi olmadan antibiyotik kullanılmamalı ve kullanım sürecinde bağırsak dostu beslenmeye özellikle dikkat edilmelidir.
Bağırsak dostu beslendiğinizde neler olur?
• Bağırsaklarınızdaki faydalı bakteriler çoğalmaya başlar
• Zararlı bakteriler baskılanır
Ve vücudunuz kendi kendini onarmaya geçer
SON SÖZ
Unutmayın…
Siz her lokmada sadece kendinizi değil,
içinizde yaşayan görünmeyen bir dünyayı da besliyorsunuz.
Ve o dünya:
Ya sizi güçlendirir…
ya da sizi zayıflatır.
Seçim sizin:
İyi bakterileri mi besleyeceksiniz?
Yoksa onların sizi yönetmesine izin mi vereceksiniz?
Sağlıcakla kalın ..
Uzm. Biyolog Meral ASLAN
Sağlık Koçu • Fitoterapist • Araştırmacı-Yazar
